Wiele osób bardzo sceptycznie podchodzi do stosowania ziół w kontekście wsparcia działań behawioralnych, bardzo często uważając, że są one zdecydowanie za słabe, by realnie zadziałać uspokajająco i przeciwlękowo na zwierzę.
Jak jednak jest w rzeczywistości? Czy faktycznie to jedynie wymysły i mity na temat działania ziół takich jak dziurawiec czy passiflora, a może fakty poparte i doświadczeniem, i dowodami naukowymi?
Poniżej chciałabym podzielić się z Wami kilkoma ważnymi roślinami, bez których nie wyobrażam sobie prowadzenia holistycznej terapii psów i kotów. Roślinami, które naprawdę działają, ale pod warunkiem, że są indywidualnie dobrane do potrzeb danego zwierzęcia, a także odpowiedniej formy i dawki.
DZIURAWIEC ZWYCZAJNY (Hypericum perforatum)
Badania wskazują na to, że psychoaktywny efekt H. perforatum jest porównywalny do imipraminy i innych konwencjonalnych leków przeciwdepresyjnych. Dziurawiec okazał się efektywny w leczeniu zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych, ataków paniki i lęku. W kontekście terapii zaburzeń behawioralnych u psów i kotów sugeruje się jego stosowanie w przypadku pracy z problemami, przy których zazwyczaj efektywnie stosuje się trójcykliczne leki przeciwdepresyjne, takimi jak zaburzenia separacyjne oraz agresja. Istnieje również potencjał, by ekstrakty z dziurawca zastosować w pracy z fobią oraz zaburzeniami na tle lękowym u psów i kotów (Stephanie Schwartz 2005).
Aktywne komponenty zawarte dziurawcu odpowiedzialne za wywoływanie efektu przeciwdepresyjnego to hiperforyna, jednak inne związki takie jak hiperycyna, pseudohiperycyna i flawonoidy również posiadają znaczące właściwości terapeutyczne i współpracują na zasadzie synergii (Butterweck 2003; Nathan 2001; Muller 1998).
MĘCZENNICA CIELISTA (Passiflora incarnata)
Męczennica cielista jest znanym ziołem o działaniu przeciwlękowym i uspokajającym, które zawiera w sobie składniki flawonoidowe posiadające te same właściwości antyoksydacyjne co barbiturany zachowujące się jak agoniści receptorów GABA i poprzez przyłączenie się do nich, przynoszące efekt przeciwlękowy (Dhawan K, Dhawan S, Sharma A. 2004). W jednym z badań przeprowadzonych na 36 osobach z zaburzeniem lękowym uogólnionym leczono badanych albo oksazepamem, albo ekstraktem z P. incarnata. Pacjenci z obu grup wykazali poprawę w związku ze swoim stanem psychicznym, z wyjątkim takim, że ekstrakt ziołowy nie spowodował skutków ubocznych takich jak lek farmakologiczny użyty w tymże badaniu. Wykazuje także łagodne działanie przeciwdepresyjne.
W kontekście użycia męczennicy cielistej w terapii behawioralnej zalecana jest ona w terapii hiperestezji, czyli kociej przeczulicy objawiającej się m.in. wrażliwością na dotyk, atakowaniem własnego ogona i nagłym wygryzaniem łap (Wynn, Marsden 2003).
KOZŁEK LEKARSKI (Valeriana officinalis)
Pacjenci posiadający oznaki depresji i niepokoju mogą reagować efektywniej na połączenie kozłka llekarskiego z dziurawcem zwyczajnym w porównaniu z samodzielnym użyciem tego drugiego (Muller, Pfeil, von den Driesch 2003). Sugeruje się, że połączenie V. officinalis z Hypericum perforatum może wywołać efekt podobny do amitryptyliny, czyli leku przeciwdrepresyjnego stosowanego w weterynaryjnej terapii behawioralnej. Może być ono skuteczne również w przypadku problemu behawioralnego kotów związanego z oznaczaniem moczem w domu lub zaburzeń separacyjnych u psów.
Z kolei użycie ekstraktu V. officinalis pojedynczo lub w połączeniu z innymi ziołami o działaniu uspokajającym, takimi jak Melissa officinalis czy Passiflora incarnata może ułatwić okres odstawienia długo stosowanych benzodiazepin (Mills, Bone 2000; Brown 1994).
MELISA LEKARSKA (Melissa officinalis)
Wyniki badań potwierdzają uspokajający i przeciwlękowy efekt działania melisy lekarskiej. W behawioralnej medycynie weterynaryjnej użycie melisy lekarskiej sugeruje się w leczeniu zaburzeń funkcji poznawczych u psów i kotów jako jeden ze składników ziół posiadających właściwości wzmacniające funkcje kognitywne, działającym w synergii z lekiem syntetycznym o nazwie Selegilina. Dodatkowo sugerowana jest ona w terapii nadmiernego wylizywania się/groomingu na tle psychogennym u zwierząt domowych ze względu na swoje działanie przeciwzapalne i uspokajające (Stephanie Schwartz 2005).
____________________________________________________________________
Poza stosowaniem ziół o działaniu przeciwlękowym, w terapii behawioralnej bardzo często jednocześnie włącza się zioła wspierające pracę nerek i wątroby, w zależności od dodatkowych prezentowanych przez zwierzę symptomów. Bardzo często bowiem nadmierne wycofanie, pobudliwość czy lęk związane są z osłabioną pracą nerek, a z kolei nadmierna drażliwość, frustracja czy agresja – z pracą wątroby.
Warto także podkreślić, że nie każda forma stosowanych ziół będzie tak samo efektywna. Przykładowo – zastosowanie melisy w formie naparu może wpływać rozluźniająco na napięcie nerwowe i poprawę snu, ale już użycie dziurawca w tej formie nie zadziała. Rośliny posiadają w sobie skomplikowane kombinacje substancji czynnych, spośród których pewne dobrze rozpuszczają się w wodzie, a inne- jedynie w alkoholu. Dlatego tak ważna jest wiedza na temat tego, jakie każda z roślin posiada indywidualne preferencje i swoje wyjątkowe właściwości. 🙂
Jeśli chcesz wesprzeć swojego psa lub kota w naturalny sposób, z pomocą ziół, które nie niosą za sobą takiego obciążenia jak leki psychotropowe, zapraszam do wsparcia przedsprzedaży mojej książki „Ukojenie z Natury”, którą kieruję właśnie do opiekunów takich jak Ty! 🙂
Możesz także umówić się ze mną na konsultację online (psiakiwzen@gmail.com) lub skorzystać ze szkolenia, w którym wprowadzam w podstawy stosowania „ziół behawioralnych”.